Sivas'ta doğal boyama: Unutulmuş teknikler yeniden hayat buluyor

Sivas Olgunlaşma Enstitüsü'nde geleneksel yöntemlerle yapılan doğal boyama çalışmaları, çevre dostu ve sağlıklı ürünler ortaya koyuyor. Unutulmaya yüz tutmuş bu teknik, el emeğiyle yeniden canlanıyor.

Enstitü, doğadan toplanan bitkilerle iplik ve kumaşları doğal yollarla boyayarak kültürel mirası yaşatıyor. Sivas'ın zengin bitki örtüsünden yararlanılarak seçilen malzemeler, insan sağlığına ve çevreye zarar vermiyor. Kumaş ve iplikler doğal boya karışımına batırılıyor, kazanlarda kaynatılıyor ve kurutuluyor. Kurutma işleminden sonra halı, kilim yapımında ve doğal baskı çalışmalarında kullanılıyor. Ayrıca, doğal boyama sürecindeki atıklar gübre olarak değerlendiriliyor.

Sivas Olgunlaşma Enstitüsü'nde görevli Usta Öğretici Ayşegül Baş, doğal boyama işlemlerinin tamamen geleneksel yöntemlerle yapıldığını, kullanılan her şeyin doğal olduğunu vurguladı. Boyaların doğadan toplandığını, Sivas'ın zengin bitki örtüsünün bu konuda büyük avantaj sağladığını belirtti. Baş, doğal boyaların yüzde 80'inin kendileri tarafından temin edildiğini, toplanan ve kurutulan boyaların ipler ve kumaşlara uygulanmadan önce yıkanıp mordanlandığını anlattı. Boyama işleminden sonra kurutulan iplikler ve kumaşlar, dokuma alanında halı ve kilim olarak değerlendiriliyor veya doğal baskı çalışmalarında kullanılıyor.

Ayşegül Baş, sentetik boyaların insan sağlığına zarar verdiğini, bu nedenle doğal boyaların tercih edildiğini söyledi. Üretilen kumaşların ipek, pamuk ve yün gibi doğal malzemelerden oluştuğunu ve hiçbir kimyasal madde içermediğini belirtti. Doğal boyama yönteminin geçmişten günümüze aktarıldığını, geçmişte değerli olan 'cehri' boyasının yurt dışına da ihraç edildiğini hatırlattı. Sentetik boyaların ortaya çıkmasıyla unutulmaya yüz tutan doğal boyaların, günümüzde sağlığa olan zararları nedeniyle yeniden tercih edildiğini vurguladı. Tüm atıkların gübre olarak doğaya geri döndüğünü ve çevreye zarar vermediğini ekledi. El emeğiyle yapılan doğal boyama işlemlerinin, sentetik boyaların aksine, insan sağlığına zarar vermediğini de sözlerine ekledi.