Edirne'de ayçiçeği üreticileri isyan etti: 28 bin TL'lik avans fiyatı yetersiz

Edirne'deki ayçiçeği üreticileri, Trakya Birlik'in açıkladığı ton başına 28 bin TL'lik avans fiyatının maliyetlerini karşılamadığını belirterek tepki gösterdi. Üreticiler, gerçek yağ oranına göre elde ettikleri gelirin 26 bin TL'nin altında kaldığını savundu. Bu durum, 2025/2026 sezonu için yüzde 44 yağ oranlı ayçiçeği baz alınarak belirlenen fiyatın, Edirne ve çevresindeki çiftçilerin tepkisini çekti.

Çiftçiler, açıklanan fiyatın beklentilerin oldukça altında olduğunu ve geçen yıla göre yüzde 40'lık bir artışa karşın sahadaki ortalama yağ oranının yüzde 35-39 arasında kaldığını, bu nedenle gerçek satış fiyatının 25 bin 900 TL/tona kadar gerilediğini vurguladı. Edirne Lalapaşa İlçe Ziraat Odası Başkanı Taner Öztürk, Trakya Birlik'in fiyat açıklamasını sert bir şekilde eleştirdi ve Trakya çiftçisinin üç yıldır iklim değişikliği nedeniyle büyük zararlar yaşadığını, bu yıl ise erken ve düşük fiyat açıklamasıyla borsa fiyatlarının da düştüğünü, çiftçinin şoka girdiğini belirtti. Öztürk, ortalama yağ oranının 39 olduğunu, esas satış fiyatının ise 25 bin 900 TL olduğunu ve açıklanan 28 bin TL'nin sadece kağıt üzerinde kaldığını dile getirdi. Geçen yıl üretimde yüzde 22'lik bir düşüş yaşandığını ve bu gidişle seneye ayçiçeği tarlada aranacak hale gelebileceğini ifade etti.

Öztürk, fiyat politikasının acilen değişmesi gerektiğini, Türkiye'nin ayçiçeğine ihtiyacı olduğunu ancak bu fiyatlarla üreticinin üründen vazgeçeceğini, üretimin azalması durumunda dışa bağımlılığın yüzde 60-70'lere çıkabileceğini söyledi. Edirneli çiftçi Saadettin Ocak, her sene 40 yağ oranı baz alınırken bu sene 44 yapıldığını, yağ oranının ise 35-38 arasında geldiğini, Trakya Birlik'in üreticiyi değil kendini koruduğunu ve bu kararın birkaç kişi tarafından alındığını, Ziraat Odası ve tarım yetkililerinin haberdar olmadığını belirtti. Çiftçi Zekeriya Yörük ise, mahsulün az, fiyatın düşük olduğunu ve serbest piyasada satmak istediklerini ancak Trakya Birlik'in izin vermediğini, çiftçinin çok zor durumda olduğunu ifade etti. Trakya Birlik'in yazılı açıklamasında ise fiyatın belirlenmesinde piyasa dengeleri, gümrük vergileri ve çiftçi gelirlerinin dikkate alındığı, son haftalarda piyasada fiyatların 26-27 TL/kg seviyesine geldiği ve açıklanan 28 bin TL/ton avans fiyatı ile buğday-ayçiçeği arasında bire iki parite hedeflendiği belirtildi. Ayrıca 10 bin 584 ton alım yapıldığını ve ödemelerin program dahilinde gerçekleştirildiği ifade edildi. Köy Bazlı Verim Sigortası, planlı üretim, yerli tohum kullanımı ve iklim riskine karşı destek politikalarıyla üretime katkı sağlandığı ve Türkiye'nin ayçiçeğinde yüzde 70-80 yeterlilik hedefine ulaşması için çalışmaların sürdüğü de belirtildi.